"Alma" qəzetinin sonuncu buraxılışında (22.06.08) "Azərbaycanda niyə intihar edən yaradıcı insan yoxdur"adlı bir yazı (sorğu) var. Düzü, sərlövhənin özü mənə pis təsir etdi. Sanki yaradıcı insan intihar etməyə borcludur, ya da, əgər bizimkilər intihar etmirsə, demək, heç yaradıcı deyil... Belə epataj xarakterli qeyri-etik fikirləri ön plana çəkmək, məncə, yolverilməz haldır.  Gənclərin tribunasına çevrilmiş "Alma" belə yazılarla, əslində, rus demişkən, ayıtəhər kobudluq edir. Deyəsən, bir müddət əvvəl metroda yarıçılpaq gəzən gənclərimiz indi də diqqəti cəlb etmək üçün intihara əl atacaqlar. Ədəbiyyatda yer tutmaq üçün intihar çıxış yolu, xilasedici vasitə deyil.

Qəzet oxucuları qıcıqlandırmaq üçün belə yazır:  "Axı bizim yazıçıların Yukio Misima, Rünesko Akutaqava, Sergey Yesenin, Marina Svetayeva, Virciniya Vulf, Ernest Heminquey, Radişevdən, rəssamlarımızın Vinsent Van Qoq, Jül Paskindən, bəstəkarlarımızın Karel Svobodadan, aktyorlarımızın Patrik Deverdən nəyi əskikdir?" .

Bunu yazanın özü adı çəkilən adamlardan əskik olmamaq üçün intihar edərmi? Görək, bu addımı atacaqmı? Atmayacaqsa, başqalarını bu yola sürükləməyə nə vadar edir sizləri?

Sorğuda iştirak etmiş bir neçə yazarın populist, lağlağı fikirləri də çox düşündürücüdür. Əcəba, nədən indiki insanlarımız hər şeyi bayağılaşdırır, hər şey haqqında səthi fikir yürüdürlər?

İntihar etmiş adamın son məqamda nə düşündüyünü, nələr hiss etdiyini biz heç vaxt bilməyəcəyik. Lakin bir şey aydındır ki, intihar - güclü xarakter demək deyil. Əslində öz gücsüzlüyünü dərk edən, mənəvi cəhətdən tükənmiş insanlar intihara əl atırlar. Ölümdə xilasını axtarmaq əvəzinə səni məngənədə sıxan həyatla mübarizəyə qalxmağın daha vacib... Göstər güclü xarakterini bu çabalarda...

Dünən Salamevi ünvanında şair Salam Sarvanın blogunu təsadüfən aşkar etmişdim. Blogda cəmi 4 yazı vardı, görünür, təzə yaradılmışdı. Bu gün həmin blogu açıb oxumaq istəyəndə, nə görsəm yaxşıdır? Salam qaçıb, blogunu Vegetarian bloguna çevirib. Düzdü, hələ heç bir yazı yoxdu, amma çoxmənalı bir şüar var: MƏN HEÇ KİMİN ƏTİNİ YEMİRƏM. Və oxuculara da Salam tövsiyə edir: heç kəsin ətini yeməyəsiz...

Axşam yenə təsadüfən Salam Sarvanın təzə blogunu tapdım. Deyəsən, Salam bizimlə qaçdı-tutdu, ya da gizlən-qaç oynayır, o qaçır, biz onu axtarırıq.

Ay Salam, bir toxta, bir blogda qərar tut da...

Ölümü unutmayan adam    

Bir dərviş gəmiylə səyahətə çıxmışdı. Onu gəmidə görən sərnişinlər yaxınlaşıb məsləhətlər verməyə başladılar. Hamıya da dərviş eyni sözü dedi : “Ölüm qaçılmaz olduğundan, onu həmişə yadında saxla”. Heç kim onun sözünə məhəl qoymadı.     

Qəfildən fırtına qopdu. Hamı diz üstə çöküb Allaha yalvarmağa başladı. Sərnişinlər ölmək istəmirdilər. Təkcə dərviş sakitcə öz yerində əyləşib xəyala dalmışdı, sanki insanların qorxusu ona aid deyildi.    

Bir azdan külək yatdı, dəniz sakitləşdi, günəş buludları yarıb çıxdı. Sərnişinlər bir qədər özlərinə gəldilər və xatırladılar ki, dərviş qorxmamışdı. Onlar soruşdular:

-         Məgər görmədin ki, bizi ölümdən yalnız gəminin taxtaları ayırırdı?

-         Mən bunu bilirdim. Amma quruda da ölmək üçün çox səbəblər olur.

sevgiylə

ürəyim

bacarmır

ətirli

sözlərin

çaşdırır

gül-çiçək

bağışla

öpüşlə

yola sal

sonra da

zəng elə

hər gecə

gülərək

necəsən

gözəlim

deyərək

nə yaxşı

mənə sən

acı qəm

əvəzi

öpücük

verirsən

dadlıca

ballıca

xəfifcə

hər gecə...

Bu gün iyun ayının 14-dür, mənim üçün adi yay günlərindən birirdir. Amma sən demə, tarix boyu  dünya miqyasında iyunun 14-ü maraqlı günlərdən biridir. Bu gün Əfqanıstanda Analar Günü, Paraqvayda Sülh Günü, ABŞ-da Bayraq Günü qeyd edilir.

14 iyun:

1325-ci ildə 21 yaşlı İbn Bəttut Tancer şəhərini tərk edərək 30 il ərzində bütün müsəlman dünyasını piyada ziyarət etmiş, 120 000 km yol getmişdir.

1775-ci ildə ABŞ ordusu yaradılmışdır

1834-cü ildə amerikalı İsaak Fişer süngərli kağızı icad etmişdir

1912-ci ildə Lionda (Fransa)  cinayətlərdən bəhs edən filmlərə qadağa qoyulmuşdu

1921-ci ildə İngiltərənin müstəmləkələr üzrə naziri U.Çörçil  Mesopotamiyada ərəb hakimiyyətini elan etmişdi

1951-ci ildə Vaşinqtonda  "UNİVAC 1" ilk kompüteri satılmışdı

1965-ci ildə Bob Dilan elektrik gitarasında ifa etdiyi müsiqisini yazmışdı

daha nələr, nələr olmayıb iyun ayının 14-də...

14 iyunda doğulanlar:

1736-cı ildə  - fr.fiziki və hərbi mühəndisi Şarl Ogüsten Kulon (Kulon qanununu kəşf edib)

1811-ci ildə - amerikalı yazıçı-qadın Harriyet Biçer-Stoun (hüquqsuz  zənciləri müdafiə edib)

1831-ci ildə - alman konstruktoru Nikolaus Otto (daxiliyanma mühərrikini ixtira edib)

1868-ci ildə - həkim, immunoloq, Nobel mükafatçısı Karl Landşteyner

1928-ci ildə - Latın Amerikan inqilabçısı Çe Gevara

1969-cu ildə - alman tennis idmançısı Şteffi Qraft

və daha kimlər, kimlər...

Göydən bir ulduz düşdü,

otların yaşıl telində ilişdi.

Görmədin,

laqeyd halda keçdin

bu mistik cazibənin yanından,

bəlkə də onu böcək sandın.

Məntiqi düşüncələrə dalmış insanın

göylərün ərməğanına ehtiyacı yox...

Aldım ovcuma

pıçıldaşan otların qoynundan

sirli ənginliklərdən göndərilmiş nuru.

Kainatın sehri içimə doldu,

sildi

zəhləmi tökmüş köhnə ümidləri,

parçalanmış xülyaların ağrısını,

yol açdı yeni duyğulara.

Ur-ra!

Atdım ulduzu buludlara.

Uç,

ruhsuz könüllərə

bir damcı fərəh,

bir qram sevgi ver!